บทสวดสรรเสริญเทพกรีก 33 บท แต่งช่วงราว 700–400 ปีก่อนคริสตกาล บางบทยาวเป็นเรื่องเล่าเต็มรูป เช่นดีมีเทอร์ตามหาลูกสาวที่ถูกพาไปยมโลก หรือเฮอร์มีสแรกเกิดขโมยวัวของอะพอลโล บางบทสั้นแค่ไม่กี่บรรทัด เราแปลไทยครบทุกบท และจัดตามเทพ
- ถึงไดโอนีซัส (I, VII, XXVI) — บทสวดสรรเสริญไดโอนีซัส โอรสของซูสกับซีมีลี ที่หลงเหลือมาเพียงบางส่วน เปิดด้วยการปัดตกตำนานที่เล่าต่อกันว่าเทพประสูติที่ดราคานุม อิคารุส นักซอส ริมแม่น้ำแอลฟีอุส หรือธีบส์ ว่าล้วนไม่จริง แล้วยืนยันว่าซูสให้กำเนิดเทพอย่างลับๆ ไม่ให้เฮรารู้ บนภูเขานิซาอันไกลโพ้นใกล้สายน้ำแห่งไอยคุปต์ ในตอนท้ายซูสผงกคิ้วประกาศว่ามนุษย์จะบูชายัญแด่ไดโอนีซัสในงานเทศกาลทุกสามปี จนโอลิมปัสสั่นสะเทือน
- ถึงดีมีเทอร์ (II, XIII) — บทสวดนี้สรรเสริญดีมีเทอร์ เล่าตอนที่ฮาเดสลักพาตัวเพอร์เซโฟนีลูกสาวของนางไปขณะเก็บดอกไม้ โดยซูสเป็นผู้ยกให้ ดีมีเทอร์ถือคบไฟตามหาลูกอยู่เก้าวัน จนเฮคาทีและฮีลิออสบอกความจริง นางโกรธซูส จึงละจากโอลิมปัส ปลอมเป็นหญิงชราลงมายังเมืองเอลูซิส และได้พบธิดาของกษัตริย์คีลิอัสที่บ่อน้ำ
- ถึงอะพอลโล (III, XXI, XXV) — บทสวดนี้สรรเสริญอะพอลโล เปิดด้วยภาพที่เหล่าเทพลุกขึ้นอย่างหวั่นเกรงเมื่อเขาย่างเข้ามาในวังของซูส แล้วเล่าว่าลีโตต้องเร่ร่อนไปหลายดินแดนเพราะไม่มีที่ใดกล้ารับ จนเกาะเดลอสยอมรับเมื่อนางสาบานว่าจะสร้างวิหารที่นั่น นางเจ็บครรภ์อยู่เก้าวันเก้าคืนเพราะเฮรากักเทพีแห่งการคลอดไว้ ในที่สุดก็คลอดอะพอลโลใต้ต้นปาล์ม และเทพน้อยประกาศว่าพิณกับคันธนูจะเป็นของรักของเขา และเขาจะบอกประกาศิตของซูสแก่มนุษย์
- ถึงเฮอร์มีส (IV, XVIII) — บทสวดนี้สรรเสริญเฮอร์มีส บุตรของซูสกับนางไมอา เล่าว่าวันที่เขาเกิดในถ้ำ ตอนรุ่งอรุณเขาคลอด ตอนเที่ยงก็ดีดพิณแล้ว เพราะจับเต่าที่หน้าถ้ำมาทำเป็นพิณเจ็ดสาย ตกค่ำเขาไปขโมยวัวห้าสิบตัวของอะพอลโลจากทุ่งปิเอเรีย ต้อนให้วัวเดินถอยหลังเพื่อกลับทิศรอยกีบ และสานรองเท้าจากกิ่งไม้พรางรอยเท้าตัวเอง จากนั้นเขาคิดวิธีจุดไฟด้วยไม้สีไฟได้เป็นคนแรก ฆ่าวัวสองตัวแล้วแบ่งเนื้อเป็นสิบสองส่วน รุ่งเช้าก็ลอดรูกุญแจกลับไปนอนในเปลเหมือนไม่เคยมีอะไรเกิดขึ้น
- ถึงอะโฟรไดท์ (V, VI, X) — บทสวดนี้สรรเสริญอะโฟรไดท์ เทพีผู้ทำให้ทั้งเทพ มนุษย์ และสัตว์ทุกชนิดต้องพ่ายต่อความรัก มีเพียงอะธีนา อาร์เทมิส และเฮสเทียที่เธอโน้มใจไม่ได้ ซูสจึงทำให้เธอหลงรักแอนคิซีส คนเลี้ยงวัวบนภูเขาไอดา และเธอปลอมตัวเป็นหญิงสาวมนุษย์ ลูกสาวของกษัตริย์โอเทรียส ไปหาเขา
- ถึงแอรีส (VIII) — บทสวดสรรเสริญแอรีส เทพผู้ทรงพลัง สวมหมวกทองคำ ปราการแห่งโอลิมปัส และบิดาแห่งชัยชนะ ผู้ขับม้าเพลิงหมุนวงโคจรเร่าร้อนไปท่ามกลางดวงดาว ผู้สวดไม่ได้ขอชัยในสงคราม แต่ขอความกล้าให้ขับไล่ความขลาด ขอให้ระงับโทสะที่ยั่วให้ก่อความวิวาท และขอความองอาจที่จะอยู่ในกฎแห่งสันติ
- ถึงอาร์เทมิส (IX, XXVII) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญอาร์เทมิส เทพีพรหมจารีผู้โปรดปรานลูกศร พี่สาวของอะพอลโลที่เติบโตมาด้วยกัน บทสวดเล่าว่านางให้ม้าดื่มน้ำที่แม่น้ำเมลีส แล้วขับรถม้าทองคำผ่านเมืองสเมอร์นาไปยังคลารอสซึ่งเต็มไปด้วยเถาองุ่น เพื่อไปหาอะพอลโลผู้นั่งรอนางอยู่ที่นั่น
- ถึงอะธีนา (XI, XXVIII) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญพัลลัสอะธีนา เทพีผู้พิทักษ์นคร ผู้น่าเกรงขามซึ่งรักการศึกเช่นเดียวกับแอรีส ทั้งการปล้นเมือง เสียงโห่ร้อง และการรบ แต่ก็เป็นผู้คุ้มครองผู้คนยามออกศึกและกลับมา ก่อนจบด้วยคำวิงวอนขอโชคดีและความสุข
- ถึงเฮรา (XII) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญเฮรา เทพีบนบัลลังก์ทองคำ บุตรีของรีอา ผู้เป็นราชินีแห่งเหล่าอมตะและงามเหนือผู้ใด ทั้งเป็นพี่สาวและชายาของซูสเทพแห่งฟ้าคำราม บทสวดเน้นว่าทวยเทพบนโอลิมปัสเคารพบูชานางเท่าเทียมกับซูส
- ถึงมารดาแห่งทวยเทพ (XIV) — บทสวดสั้นบทนี้ขอให้มิวส์ร้องสรรเสริญมารดาของเทพเจ้าและมนุษย์ทั้งปวง ตัวบทบอกว่านางพอใจเสียงลูกกระพรวน เสียงกลองแทมบูริน เสียงขลุ่ย เสียงหอนของหมาป่า เสียงคำรามของสิงโตตาวาว และเสียงที่ก้องสะท้อนตามเนินเขากับหุบเขาที่มีป่าทึบ
- ถึงเฮราคลีส (XV) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญเฮราคลีส โอรสของซูสและมนุษย์ที่แข็งแกร่งที่สุดบนแผ่นดิน ซึ่งนางอัลคมีนีให้กำเนิดที่เมืองธีบส์ ตัวบทเล่าว่าครั้งหนึ่งเขาเคยต้องร่อนเร่ไปทั้งทางบกและทางทะเลตามคำสั่งของกษัตริย์ยูริสธีอัส ได้ทำการอันรุนแรงไว้มากและได้ผ่านความทุกข์ยากมามาก แต่บัดนี้ได้อยู่อย่างเป็นสุขบนโอลิมปัสที่หิมะปกคลุม โดยมีนางฮีบีเป็นภรรยา
- ถึงแอสคลีปิอัส (XVI) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญแอสคลีปิอัส (Asclepius) บุตรของอะพอลโล (Apollo) ผู้รักษาโรคภัย เล่าว่าโคโรนิส (Coronis) ธิดาของกษัตริย์เฟลกิอัส (Phlegyas) ให้กำเนิดท่านที่ที่ราบโดเทียน ท่านจึงเป็นความยินดีใหญ่ของมนุษย์และช่วยบรรเทาความเจ็บปวดแสนสาหัส
- ถึงดิออสคูรี (XVII, XXXIII) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญคาสเตอร์ (Castor) และพอลิดิวซีส (Polydeuces) สองพี่น้องทินดาริดี (Tyndaridae) ผู้เป็นโอรสของซูส (Zeus) แห่งโอลิมปัส (Olympus) เล่าว่าพระนางเลดา (Leda) ให้กำเนิดทั้งสองที่เชิงเขาไททิกีทัส (Taygetus) หลังจากโอรสแห่งโครนอส (Cronos) ผู้อยู่เหนือเมฆทะมึนแอบโน้มนางให้ยอมตามพระประสงค์ และบทสวดจบด้วยการคารวะทั้งสองในฐานะผู้ขี่ม้าฝีเท้าเร็ว
- ถึงแพน (XIX) — บทสวดสรรเสริญแพน บุตรของเฮอร์มีส เทพเลี้ยงแกะผู้มีเท้าแพะและเขาสองข้าง ที่ท่องไปตามป่าเขากับเหล่านิมฟ์ และเป่าขลุ่ยอ้อยามเย็น บทนี้ยังเล่าว่าเฮอร์มีสได้บุตรสาวของดรีออปส์เป็นภรรยา เมื่อแพนเกิดมาพี่เลี้ยงตกใจหนีไป เฮอร์มีสจึงอุ้มเขาขึ้นไปให้ซูสและทวยเทพดู เทพทั้งปวงยินดีกันถ้วนหน้า ไดโอนีซัสยินดีเป็นพิเศษ และตั้งชื่อเด็กว่าแพนเพราะเขาทำให้ทุกองค์ยินดี
- ถึงเฮฟีสตัส (XX) — บทสวดสรรเสริญเฮฟีสตัส เทพผู้มีชื่อเสียงด้านการประดิษฐ์ ซึ่งร่วมกับอะธีนาสอนงานช่างอันงดงามแก่มนุษย์ทั่วโลก ก่อนหน้านั้นมนุษย์อาศัยอยู่ในถ้ำบนภูเขาเหมือนสัตว์ป่า แต่เมื่อได้เรียนงานช่างจากเฮฟีสตัสแล้ว ก็อยู่อย่างสงบในบ้านของตนเองได้ตลอดทั้งปี
- ถึงโพไซดอน (XXII) — บทสวดสั้นนี้สรรเสริญโพไซดอน เทพผู้เขย่าแผ่นดินและทะเลอันแห้งแล้ง เป็นเจ้าแห่งเฮลิคอนและเมืองเอไก ตัวบทเน้นหน้าที่สองอย่างที่เหล่าเทพมอบให้ท่าน คือเป็นผู้ฝึกม้าและผู้ช่วยเรือให้รอด แล้วปิดท้ายด้วยคำวิงวอนขอให้ท่านเมตตาและช่วยเหลือคนเดินเรือ
- ถึงซูส (XXIII) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญซูส บุตรแห่งโครนอส ในฐานะเทพผู้ยิ่งใหญ่ที่สุด ผู้มองเห็นทุกสิ่งและเป็นเจ้าเหนือทุกสรรพสิ่ง ตัวบทเน้นภาพซูสกระซิบถ้อยคำแห่งปัญญาแก่เธมิส (Themis) ซึ่งนั่งเอนกายเข้าหาพระองค์
- ถึงเฮสเทีย (XXIV, XXIX) — บทสวดสั้นบทนี้สรรเสริญเฮสเทีย ผู้ดูแลเรือนศักดิ์สิทธิ์ของอะพอลโลผู้ยิงไกลที่ไพโธ และมีน้ำมันหอมหยดจากเรือนผมไม่ขาดสาย ผู้สวดวิงวอนให้นางเสด็จเข้ามาในเรือนนี้ร่วมใจกับซูสผู้รอบรู้ และประทานความงามแก่บทเพลงของเขา
- ถึงไกอา (XXX) — บทสวดนี้สรรเสริญไกอา (พื้นพิภพ) มารดาของสรรพสิ่งและผู้เก่าแก่ที่สุดในบรรดาสรรพชีวิต ผู้เลี้ยงดูทุกชีวิตทั้งบนแผ่นดิน ในทะเล และในอากาศ มีอำนาจทั้งให้และพรากปัจจัยยังชีพของมนุษย์ และบันดาลความอุดมสมบูรณ์ทั้งไร่นา ฝูงสัตว์ และลูกหลานแก่ผู้ที่นางโปรด บทสวดปิดท้ายด้วยการเรียกขานนางว่ามารดาแห่งทวยเทพและชายาแห่งท้องฟ้าพราวดาว
- ถึงฮีลิออส (XXXI) — บทสวดนี้สรรเสริญฮีลิออส เทพแห่งดวงอาทิตย์ บุตรของไฮพีเรียนกับยูรีแฟสซา และพี่น้องของอีออสกับซีลีนี บทสวดพรรณนาว่าเขาสวมหมวกทองคำ รัศมีเจิดจ้า ขับรถศึกเทียมม้าส่องแสงให้ทั้งมนุษย์และเทพ พักอยู่ ณ จุดสูงสุดของฟ้า แล้วขับรถลงไปสู่มหาสมุทร
- ถึงซีลีนี (XXXII) — บทสวดนี้สรรเสริญซีลีนี เทพีแห่งดวงจันทร์ เล่าว่าแสงจากศีรษะอมตะของนางโอบคลุมแผ่นดิน เมื่อนางอาบน้ำในมหาสมุทรแล้วขับม้าแผงคอยาวออกไปในยามค่ำกลางเดือน ดวงจันทร์จะเต็มดวงและสว่างที่สุด จึงเป็นเครื่องหมายบอกเวลาให้มนุษย์ บทสวดยังเล่าว่านางเคยร่วมรักกับซูส บุตรแห่งโครนอส และให้กำเนิดธิดาชื่อแพนเดีย ผู้งดงามเด่นในหมู่เทพ
ต้นฉบับอังกฤษ: The Homeric Hymns แปลโดย Hugh G. Evelyn-White (1914) จาก Project Gutenberg (ลิขสิทธิ์หมดแล้ว) · คำแปลไทยทำโดย AI จากฉบับอังกฤษนั้น จึงเป็นการแปลต่อสองทอด (กรีก → อังกฤษ → ไทย) ใช้เพื่ออ่านและศึกษา ไม่ใช่ฉบับวิชาการ · [...] = ต้นฉบับกรีกขาดหาย